Objawy dysleksji. Na co zwrócić uwagę u dziecka i u siebie
Filip ma dziewięć lat i potrafi przez pół godziny opowiadać, jak działa silnik odrzutowy, ale kiedy trzeba przeczytać jedno zdanie z podręcznika, zacina się na trzecim wyrazie. Litery p i b zamieniają się miejscami, m i n też. Mama Filipa mówi, że syn zna wszystkie zasady ortograficzne na pamięć i mimo to pisze „rzeka” przez „ż”.
Filip się stara, i to bardzo. Więcej ćwiczeń nie pomaga, wręcz przeciwnie, chłopiec coraz mniej chętnie siada do książki. To jeden z sygnałów, że w grę może wchodzić dysleksja, nie brak chęci.
Objawy u dziecka w wieku szkolnym
Najczęstsze sygnały, które warto zaobserwować:
- wolne, urywane czytanie, mimo że dziecko rozumie tekst, kiedy ktoś przeczyta go na głos,
- mylenie liter podobnych wizualnie, na przykład b, d, p, g,
- powtarzające się te same błędy ortograficzne, mimo znajomości zasady,
- nieczytelne, nierówne pismo, zbyt mocny lub zbyt słaby nacisk długopisu,
- trudność z zapamiętaniem kolejności, na przykład dni tygodnia, alfabetu, tabliczki mnożenia,
- szybkie męczenie się przy czytaniu na głos i unikanie go.
Żaden pojedynczy objaw z tej listy o niczym nie przesądza. Znaczenie ma to, że kilka z nich występuje razem i utrzymuje się mimo ćwiczeń.
Głęboka dysleksja rozwojowa
Czasem trudności są na tyle nasilone, że mówi się o głębokiej dysleksji rozwojowej. Dziecko ma wtedy kłopot nie tylko z czytaniem płynnym, ale też z podstawowym rozpoznawaniem liter i głosek, mimo regularnych ćwiczeń przez dłuższy czas. Taka sytuacja wymaga intensywniejszej pracy indywidualnej, nie tylko dodatkowych ćwiczeń szkolnych.
Objawy u dorosłego
U dorosłego dysleksja rzadko wygląda tak samo jak w klasie trzeciej. Dorosły z dysleksją częściej:
- unika czytania na głos przy innych,
- myli kolejność cyfr, na przykład w numerze telefonu,
- pisze wiadomości bardzo krótko, żeby ograniczyć ryzyko błędu,
- ma dobrze rozwinięte strategie obejścia problemu, na przykład zapamiętuje teksty zamiast je czytać.
Więcej o tym, jak dysleksja objawia się po latach, piszę w osobnym artykule. Dysleksja u dorosłych. Jak rozpoznać ją po latach
Mit i prawda
| Mit | Prawda |
| Dziecko z dysleksją po prostu się nie stara. | Dziecko z dysleksją często wkłada więcej wysiłku niż rówieśnicy i osiąga gorszy efekt. To dokładne przeciwieństwo lenistwa. |
Co dalej
Jeśli u swojego dziecka rozpoznajesz kilka z tych sygnałów – nie musisz zgadywać. Zrób z dzieckiem prosty test domowy, dostępny na mojej stronie Zrób test ryzyka dysleksji i będziesz wiedzieć na co patrzeć dalej. Jeśli lista objawów Cię niepokoi, umów też rozmowę Umów spotkanie
Rozpoznanie objawu to nie wyrok, ale dobry punkt wyjścia do konkretnego działania.
